Zeggenschap van ouderen

Het is belangrijk dat de stem van ouderen wordt gehoord. Daar is iedereen het wel over eens. Zeker als het om besluiten gaat die hun belangen en levens raken. Het staat zelfs in de wet: zo verplicht de Wet op de medezeggenschap zorg- en welzijnsinstellingen om inspraak te regelen via een cliëntenraad. Die raad heeft advies- en instemmingsrecht bij belangrijke strategische besluiten.

Zeggenschap is belangrijk omdat je betere besluiten kunt nemen met de ervaringskennis van ouderen, én omdat het een fundamenteel recht is van ouderen om gezien en gehoord te worden. Toch worden beslissingen nog te vaak voor ouderen genomen. Hoe zorgen we dat ouderen een volwaardige stem krijgen in beleid, onderzoek en zorg? Veel beleidsmakers en onderzoekers willen ouderen graag meer betrekken, maar komen in de praktijk niet veel verder dan een interview of een gesprek met een panel. Terwijl echte participatie betekent dat je de doelgroep van begin tot eind betrekt en daarbij bereid bent je eigen plannen en aannames los te laten en zo de stem van ouderen echt serieus te nemen.

In gesprek over zeggenschap
Tijdens de online conferentie ‘Een nieuwe generatie ouderen langer thuis’ op 25 november 2020 vertelde Tineke Abma, directeur van Leyden Academy, waarom de participatie en zeggenschap van ouderen zo belangrijk is en hoe je hier vorm aan kunt geven. En dat er steeds meer behoefte ontstaat aan eigentijdse, directe vormen van inspraak. Dit kwam vervolgens concreet tot uiting in een vraaggesprek met bestuurder Anke Huppertz en bewoner Broeder Gait (83, zie foto) van De Beyart in Maastricht, die de innovatieve oplossing Tante Co in gebruik hebben genomen. U kunt deze sessie hier terugzien. Op 30 november 2020 ging Abma over dit onderwerp in gesprek met Jet Bussemaker, voorzitter Raad voor Volksgezondheid en Samenleving, tijdens het Landelijk Congres Cliëntenraden. De raadpleging van bewoners en hun naasten stond ten slotte ook de agenda tijdens de online talkshow van zorgorganisatie Saffier op 10 december 2020, met Josanne Huijg en Susan Woelders.